Wettelijke verdeling berekenen

Wie erft wat zonder testament, in Nederland.

Laat de overledene een partner na?

Wie erft er zonder testament?

Heeft de overledene geen testament gemaakt, dan bepaalt de wet wie erft. In Nederland gaat dat in groepen. Zodra er iemand in een groep is, erven de groepen daarna niets.

  1. Partner en kinderen. De echtgenoot of geregistreerd partner en de kinderen erven elk een gelijk deel. Is een kind al overleden, dan nemen zijn kinderen samen zijn plaats in.
  2. Ouders, broers en zussen. Zonder partner en kinderen erven de ouders, broers en zussen in gelijke delen. Elke ouder krijgt minstens een kwart.
  3. Grootouders. Is er ook niemand uit de tweede groep, dan erven de grootouders, of in hun plaats ooms, tantes, neven en nichten.
  4. Overgrootouders en hun nakomelingen. Is er niemand meer, dan gaat de erfenis naar de Staat.

De wettelijke verdeling: de partner krijgt alles

Zijn er een partner en kinderen, dan geldt automatisch de wettelijke verdeling. De partner krijgt alle bezittingen en betaalt de schulden. De kinderen erven op papier hun deel, maar krijgen dat als een geldvordering op de partner. Die vordering is pas opeisbaar als de partner overlijdt of failliet gaat. Zo kan de partner in het huis blijven wonen en hoeft niets verkocht te worden.

De vordering groeit niet mee met de waarde van het huis, maar er kan een rente op lopen als dat in een testament staat. Voor de erfbelasting telt de vordering wel meteen: de kinderen betalen er nu al erfbelasting over, en de partner betaalt minder. Met een testament kun je dat anders regelen.

Een samenwonende partner erft niets

Alleen een echtgenoot of geregistreerd partner is wettelijk erfgenaam. Wie ongehuwd samenwoont, erft zonder testament niets, ook niet na lange tijd en ook niet met een samenlevingscontract. Lees meer in samenwonen en erven.

In België gelden andere regels: daar krijgt de langstlevende echtgenoot het vruchtgebruik van de nalatenschap en de kinderen de blote eigendom. Zie een testament opstellen en de legitieme portie en reserve.

Veelgestelde vragen

Wat is de wettelijke verdeling?

De regeling die in Nederland automatisch geldt als er geen testament is. De partner krijgt alle bezittingen en schulden. De kinderen erven op papier een even groot deel, maar krijgen dat als geldvordering op de partner, die pas opeisbaar is als de partner overlijdt of failliet gaat.

Wie erft er als er geen partner en geen kinderen zijn?

Dan erven de ouders, broers en zussen samen in gelijke delen, waarbij elke ouder minstens een kwart krijgt. Is een broer of zus al overleden, dan erven diens kinderen zijn deel. Zijn er ook geen ouders, broers of zussen, dan erven de grootouders en hun nakomelingen.

Erft een samenwonende partner zonder testament?

Nee. Alleen een echtgenoot of geregistreerd partner is wettelijk erfgenaam. Een samenwonende partner zonder huwelijk of geregistreerd partnerschap erft alleen iets met een testament.